Những ngày qua, người dân thôn Châu Trúc, xã Mỹ Châu, huyện Phù Mỹ trở nên bức xúc về kế hoạch triển khai dự án nhà máy điện mặt trời của Cty CP Năng lượng tái tạo Việt Nam dự kiến đặt tại đây.
Dự án Nhà máy điện mặt trời đầm Trà Ổ được UBND tỉnh Bình Định chấp thuận chủ trương đầu tư hồi giữa tháng này. Dự án do Cty CP Năng lượng tái tạo Việt Nam đăng ký trên diện tích 60ha mặt nước và 0,6ha mặt đất, công suất thiết kế 50MWp, tổng vốn đầu tư 1.440 tỷ đồng, dự kiến hoàn thành cuối quý II/2019.
Nhiều hộ dân ở Bình Định đã tiến hành lắp đặt hệ thống điện mặt trời (ảnh Sở CT)
Cho rằng bị “gạt ra một bên” trong quá trình hình thành dự án, sinh kế bị đe dọa, cư dân địa phương đã phản ứng mạnh với nhóm khảo sát và yêu cầu lãnh đạo tỉnh phải có mặt để đối thoại giải quyết quyền lợi cho người dân có nguy cơ bị thiệt hại.
“Đầm Trà Ổ là nguồn sống của hơn 500 gia đình từ bao đời nay. Nếu thu hồi mặt nước, chúng tôi biết bấu víu vào đâu? Không chỉ dân Châu Trúc mà cả các thôn lân cận đều không muốn một dự án triển khai ở đây”, một cá nhân “thường trực” 2 ngày qua ngoài đầm lên tiếng.
Ông Đặng Thanh Nhàn - Chủ tịch UBND xã Mỹ Châu - giải thích: “Dự án đã triển khai đâu, chưa kịp làm gì thì bà con đã phản đối. Chủ trương của tỉnh còn chưa ráo mực. Chúng tôi đang chờ huyện triển khai xuống.
Chủ tịch UBND huyện Phù Mỹ Nguyễn Văn Dũng cho biết đã gặp dân, “ghi nhận tất cả ý kiến của bà con”. “UBND huyện yêu cầu xã họp dân, họp Đảng bộ địa phương để mọi khúc mắc đều có cơ hội được trình bày. Chính quyền cũng như chủ đầu tư phải có trách nhiệm vận động, giải thích. Dân có thuận thì dự án mới triển khai”, ông Dũng nói.
Năng lượng tái tạo đang là xu hướng, tuy vậy khi triển khai cần lưu tâm đến quyền lợi của người dân bị ảnh hưởng bởi dự án (ảnh SCT)
Chính quyền huyện tiếp nhận toàn bộ phản ánh, kiến nghị của bà con. Về yêu cầu đối thoại với Chủ tịch UBND tỉnh, huyện đã xin ý kiến và được hẹn người lãnh đạo UBND tỉnh sẽ gặp gỡ, đối thoại với người dân. Tinh thần của dự án là công khai và phải được dân ủng hộ.
Đây không phải lần đầu tiên, các dự án kinh tế ở Phù Mỹ vấp phải phản ứng từ trong trứng nước. Tháng 4.2018, một dự án điện gió đã bị người dân hai xã Mỹ Thọ, Mỹ An phản đối. Trước đó, từ tháng 2, dự án chế biến hải sản, vẫn ở Mỹ An, cũng rơi vào tình cảnh tương tự.
Quỹ Trợ vốn CNVCLĐ nghèo Thủ đô phát triển kinh tế gia đình (gọi tắt là Quỹ Trợ vốn Hanoi FEI) đã tổ chức lễ kỷ niệm 10 năm ngày thành lập (24.6.2008- 24.6.2018).
Dự lễ có các ông Nguyễn Tiến Dĩnh - nguyên Thứ trưởng Bộ Nội vụ, nguyên Chủ tịch LĐLĐ TP. Hà Nội; Lê Đình Hùng - Phó Chủ tịch LĐLĐ TP. Hà Nội…
Các ông Nguyễn Tiến Dĩnh - nguyên Thứ trưởng Bộ Nội vụ, nguyên Chủ tịch LĐLĐ TP. Hà Nội; Lê Đình Hùng - Phó Chủ tịch LĐLĐ TP. Hà Nội tặng lẵng hoa chúc mừng 10 năm thành lập Quỹ Trợ vốn Hanoi FEI. Ảnh: Quỹ Trợ vốn Hanoi FEI
Tại buổi lễ, ông Nguyễn Mạnh Cường - Giám đốc Quỹ Trợ vốn Hanoi FEI cho biết, trong 10 năm hoạt động vừa qua, Quỹ đã giải ngân 301,482 tỉ đồng cho 26.564 lượt đoàn viên các CĐCS trong thành phố vay vốn phát triển kinh tế gia đình. Công tác cho vay vốn luôn đảm bảo quy trình, đúng đối tượng, đúng mục đích sử dụng vốn, không có trường hợp nợ khó đòi, nợ xấu.
Theo ông Cường, thông qua việc thực hiện sản phẩm tiết kiệm bắt buộc, trong 10 năm, Quỹ còn tổ chức 16 đợt trao sản phẩm hỗ trợ phát triển cộng đồng (trong đó có 7 đợt trao quà cho 677 lượt con đoàn viên, CNVCLĐ vượt khó học giỏi và 9 đợt trao, tặng quà cho 861 đoàn viên, CNVCLĐ tham gia vay vốn khắc phục khó khăn, vươn lên trong cuộc sống, hoàn thành nhiệm vụ công tác chuyên môn với tổng số tiền trị giá 1,228 tỉ đồng.
Ông Cường cho rằng, kết quả hoạt động của Quỹ trợ vốn Hanoi FEI đã góp phần cải thiện, nâng cao đời sống cho đoàn viên, CNVCLĐ trên địa bàn Thủ đô, thực hiện hiệu quả công tác đảm bảo an sinh xã hội và công tác chăm lo bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp chính đáng của đoàn viên, CNVCLĐ, góp phần nâng cao vị thế của tổ chức CĐ.
Dịp này, Quỹ Trợ vốn Hanoi FEI đã vinh dự được LĐLĐ TP. Hà Nội tặng Cờ đơn vị xuất sắc trong hoạt động CĐ và phong trào thi đua năm 2017 và được Ngân hàng Nhà nước chi nhánh TP. Hà Nội trao Giấy chứng nhận hoạt động chương trình, dự án tài chính vi mô.
Ông Lê Đình Hùng - Phó Chủ tịch LĐLĐ TP. Hà Nội phát biểu chỉ đạo tại buổi lễ. Ảnh: Quỹ Trợ vốn Hanoi FEI
Phát biểu chỉ đạo tại buổi lễ, thay mặt lãnh đạo LĐLĐ TP. Hà Nội, ông Lê Đình Hùng đã biểu dương những thành tích đạt được của Quỹ Trợ vốn Hanoi FEI trong việc thực hiện cho CNVCLĐ nghèo Thủ đô vay vốn phát triển kinh tế gia đình.
Ông Hùng đề nghị Quỹ Trợ vốn Hanoi FEI tiếp tục thực hiện tốt việc tổ chức cho CNVCLĐ vay vốn từ Quỹ Quốc gia giải quyết việc làm, Quỹ trợ vốn CNVCLĐ nghèo Thủ đô và các nguồn vốn khác để phát triển kinh tế gia đình, góp phần giải quyết việc làm, chăm lo đời sống cho CNVCLĐ. Quỹ cần chủ động tham mưu với lãnh đạo LĐLĐ TP. Hà Nội các giải pháp để nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của đội ngũ cán bộ đủ khả năng tiếp cận với mô hình hoạt động mới, cũng như nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của Quỹ; phối hợp tốt hơn nữa với LĐLĐ các quận, huyện, CĐ ngành, CĐ cấp trên cơ sở để phủ rộng việc cho đoàn viên, CNVCLĐ nghèo vay vốn phát triển kinh tế gia đình.
Ông Lê Đình Hùng - Phó Chủ tịch LĐLĐ TP. Hà Nội trao sản phẩm hỗ trợ cộng đồng đợt 1 năm 2018 của Quỹ Trợ vốn Hanoi FEI cho con CNVCLĐ vay vốn vượt khó đạt thành tích cao trong học tập. Ảnh: Quỹ Trợ vốn Hanoi FEI
Nếu có ý định đến Khe Sanh và muốn cảm nhận sự khác biệt, hãy đừng ngồi ôtô mà leo lên một chiếc xe môtô. Từ thành phố Đông Hà của tỉnh Quảng Trị, nhắm hướng Quốc lộ 9 mà đi, đi cho đến lúc vượt qua những cung đường với bên này là núi, bên kia là sông Đak Rông, rồi khi gặp cảm giác lành lạnh, mát mẻ của hơi đá chạy rần rần khắp da thịt, là đã đặt chân đến Khe Sanh.
Khi đã lướt qua hết phố núi đến tận Cửa khẩu Quốc tế, ghé thăm nhà tù Lao Bảo, sân bay Tà Cơn, nếu theo đường Hồ Chí Minh nhánh Tây khoảng 35 cây số nữa là đến đèo Sa Mù (nối hai xã Hướng Phùng và Hướng Việt).
Ba năm trước, sau khi nhận chức Giám đốc Sở Khoa học Công nghệ tỉnh Quảng Trị - ông Trần Ngọc Lân đã đi con đường nói trên. Khi đến đỉnh đèo Sa Mù, ông Lân trố mắt vì ngạc nhiên trước cảnh quan, khí hậu “chẳng nơi nào có được”.
“Trong lúc người đồng bào thiểu số sống ở dưới chân Sa Mù cuộc sống khó khăn, thì ở đỉnh đèo có quá nhiều điều kiện để có thể phát triển. Tại sao không khai thác “mỏ vàng” về du lịch và phát triển nông nghiệp chất lượng cao ở nơi này, để Khe Sanh có một nơi đến thỏa mãn người đến” – ông Lân nghĩ vậy. Từ đó, ý tưởng “tiểu Đà Lạt” trên đỉnh Sa Mù phôi thai...
“Seo phi” ở độ cao hơn 1.000 mét
Thực ra, đèo Sa Mù không mấy lạ lẫm đối với những khách du lịch “bụi”, ngày thường từng đoàn xe môtô với phần nhiều là người nước ngoài vẫn thích thú khám phá Sa Mù. Mùa hè, nếu dưới chân đèo đang nắng cháy khét rẹt, thì đến lưng đèo ánh nắng đã nhẹ nhàng, dịu dàng hơn. Đỉnh đèo lúc nào cũng là một vùng đất huyền bí với lớp sương mù bện chặt, nếu có nắng cũng chỉ còn những tia le lói, còn trên những tán cây phủ rêu thường lảng bảng mây trắng xóa…
Thác nước đẹp ở khu vực Sa Mù. Ảnh: Phạm Hoàng Phương
Trở về từ chuyến “du lịch bụi” đó, ông Lân lập tức tìm hiểu sâu về điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng ở khu vực đèo Sa Mù. Nơi này có độ cao hơn 1.000 mét (cao nhất 1.500 mét) so với mực nước biển, dài 20km nằm trên đường Hồ Chí Minh với nhiệt độ trung bình ban ngày từ 18-23 độ C, vào ban đêm từ 12-15 độ C. “Sa Mù là vùng khu biệt khí hậu tương tự như Đà Lạt, rất thích hợp để trồng các loại hoa ôn đới có nguồn gốc nước ngoài và có thể trồng các loại củ, quả, rau. Đặc biệt là các loại cây dược liệu” – ông Lân nói.
Được sự ủng hộ của địa phương, ông Lân cùng các cán bộ ở Trung tâm Ứng dụng tiến bộ khoa học – công nghệ tỉnh Quảng Trị đã đưa hoa lily trồng thử nghiệm ở khu vực đèo Sa Mù. Kết quả, hoa lily phát triển tốt, ra hoa đúng thời điểm dịp tết và bán được giá, cho hiệu quả kinh tế. Tiếp đó, hoa tulip giống Hà Lan được đưa đến Sa Mù, trồng thử nghiệm 600 chậu với 3.000 cây. Sau 40 ngày, đúng dịp Tết Nguyên đán Mậu Tuất 2018 vừa rồi, tulip khoe sắc rồi “cháy hàng” ngay tại thị trường Quảng Trị.
Sau khi các loại hoa được khảo nghiệm thành công, ông Lân và các kỹ sư tận tụy hướng đến một số loại cây dược liệu, trong đó có lan kim tuyến (còn gọi là cỏ nhung). Loại lan kim tuyến có giá trị dược liệu cao, được thương lái thu mua cả triệu đồng/1kg, nên dù ở Sa Mù trước kia nhan nhản vẫn bị người dân cạo trọc, không còn dấu vết.
Để phát triển vườn lan kim tuyến, Sở Khoa học Công nghệ tỉnh Quảng Trị đã cho nuôi cấy mô, cho ra hàng vạn cây giống để trồng dưới tán rừng. “Không chỉ các loại hoa, mà cả các loại cây dược liệu, khi trồng thành công chúng tôi sẽ chuyển giao công nghệ, cây giống và tập huấn để nông dân đưa vào sản xuất” – ông Lân cho hay.
Hang động Tà Puồng và Prai có nhiều khối thạch nhũ đẹp. Ảnh: Hưng Thơ.
Hiện tại, trên đỉnh đèo Sa Mù, ngay bên đường Hồ Chí Minh, một trạm nghiên cứu ứng dụng khoa học công nghệ Bắc Hướng Hóa đang được triển khai xây dựng. Khi đi vào hoạt động, ông Lân nói rằng sẽ trồng ở đây vài héc ta hoa tulip, hoa lily và các loại hoa khác. Ngoài ra, các loại dược liệu trồng được ở Sa Mù sẽ được sấy khô, đóng gói để bán cho khách đến tham quan.
“Lúc đó, các đoàn xe môtô là du khách khi qua Sa Mù, sẽ có nơi để dừng chân, rồi mua các loại dược liệu chất lượng do đồng bào trồng dưới tán rừng, hoặc các sản phẩm do Sở Khoa học Công nghệ Quảng Trị sản xuất đảm bảo về chất lượng cũng như giá cả” – ông Lân hứng khởi. “Du khách chỉ cần vài cái bức ảnh “seo phi” về một vườn hoa lạ, vườn trồng cây dược liệu quý hiếm ở độ cao hơn 1.000 mét giữa thiên nhiên kỳ thú Sa Mù, chắc chắn sẽ kích thích nhiều người đến đây” – ông Lân tự tin.
Đòn bẩy cho Khe Sanh
Ông Nguyễn Đức Chính – Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị nói rằng, nếu Khe Sanh chỉ được biết đến là chiến trường, là sự hồi sinh với một số loại nông sản như càphê, hồ tiêu, chuối mật mốc… là chưa đủ. “Cảm giác như lâu nay chúng ta đang mắc nợ đồng bào ở Khe Sanh, vì chưa biến nơi này thành một nơi để ở lại cho du khách mà chỉ mới là nơi đi qua” – ông Chính suy tư.
Hoa dã quỳ trên đèo Sa Mù. Ảnh: Hưng Thơ.
Vì vậy, khi nghe ông Lân trình bày những ý tưởng trên đèo Sa Mù, ông Chính đặt câu hỏi với Sở Văn hóa, Thể thao, Du lịch tỉnh Quảng Trị tại sao không phát triển du lịch, biến nơi này thành “tiểu Đà Lạt”. “Tôi đã yêu cầu sở này nghiên cứu, xây dựng quy hoạch việc phát triển du lịch ở Khe Sanh, trong đó lấy Sa Mù làm điểm nhấn” – ông Nguyễn Đức Chính nói.
Theo ông Chính, ở Sa Mù hiện tại có rất nhiều địa điểm phát triển được du lịch. Nếu ở chân đèo có con suối Chênh Vênh với thác nước hoang sơ tuyệt đẹp, thì vượt khỏi đỉnh đèo đến địa phận xã Hướng Việt sẽ có thác nước và hang động Tà Puồng. Đi tiếp nữa, sẽ đến động Brai và các thác nước có nhiều tầng hiện diện giữa màu xanh của rừng nguyên sinh. Đặc biệt, ông Chính lưu ý đến cuộc sống của đồng bào ở dưới chân Sa Mù. Ở đó, dưới những nếp nhà sàn mái tranh, có lịch sử văn hóa độc đáo của đồng bào Vân Kiều…
Dù chưa thành hình, nhưng ông Chính đã nghĩ đến việc trên đỉnh Sa Mù sẽ mọc lên các khu nghỉ dưỡng được dựng bằng vật liệu tranh tre nứa lá hài hòa với thiên nhiên theo kiểu homestay. Khi ở lại đây, du khách sẽ được tham quan các vườn hoa, mua sắm dược liệu hoặc các sản vật của Khe Sanh, tham quan các hang động, tắm ở các thác nước. Hoặc có thể, sẽ phục dựng vài chục ngôi nhà sàn nguyên bản của đồng bào Vân Kiều ở dưới chân Sa Mù.
Thiên nhiên hoang sơ từ dưới chân đến đỉnh đèo Sa Mù. Ảnh: Hưng Thơ.
Đến đó, khách có thể qua đêm, được thưởng thức ẩm thực của người bản địa, được nghe những điệu hát cổ truyền như tà oái, xà nớt, oát, hoặc có thể học nghề đan lát bằng mây tre, làm nhạc cụ… Chưa hết, khi Sa Mù đã làm du khách thỏa mãn với vẻ đẹp hoang sơ vốn có, trên đường xuôi trở lại thị trấn Khe Sanh, cánh đồng điện gió ở xã Hướng Linh cũng sẽ hút hồn du khách… “Nếu được đầu tư, làm được như vậy, thương hiệu Khe Sanh sẽ đi xa hơn nữa, lúc đó cuộc sống của người đồng bào không chỉ phụ thuộc vào nông nghiệp” – ông Nguyễn Đức Chính nói.
Cơ sở để Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị tin tưởng vào du lịch ở Hướng Hóa, không phải chỉ dựa vào cảm quan. Vào tháng 1.2016, ba chuyên gia hang động - Hiệp hội Hang động Hoàng gia Anh và bốn cán bộ Công ty Oxalis cùng đoàn lãnh đạo UBND tỉnh Quảng Trị đã tổ chức khảo sát động Prai, Tà Puồng và các cảnh quan liền kề ở huyện Hướng Hóa.
Đại diện đoàn khảo sát, ông Howard Limbert – Trưởng đoàn hiệp hội Hang động Hoàng gia Anh đã nhận xét rằng, đây là khu vực có nhiều hang động và thác nước hấp dẫn, độc đáo, có khả năng đầu tư phát triển du lịch.
Ông Howard Limbert gợi ý rằng, động Prai và Tà Puồng thích hợp để tổ chức các đoàn tham quan, du lịch đi bộ mạo hiểm. Nhưng nếu kết hợp với hệ thống sông Sê Băng Hiêng các thác nước lớn thì có thể tổ chức được tour du lịch ngoài trời. Sau đó, Công ty Oxalis đã kiến nghị tỉnh Quảng Trị tổ chức thí điểm tuor du lịch mạo hiểm khu phi quân sự từ Phong Nha vào Prai…
Khe Sanh bây giờ, không chỉ có cảnh quan, khí hậu trời cho, mà giao thông cũng rất thuận lợi. Nếu Quốc lộ 9 là cửa ngõ nối thông với các nước Lào - Thái Lan, và tương lai nối đến Myanma thì tuyến đường Hồ Chí Minh nhánh Tây xuất phát từ trung tâm thị trấn Khe Sanh đi qua Sa Mù, thẳng một mạch là đến các hang động nổi tiếng ở Quảng Bình. Tất cả những “mảnh ghép” nay đã được trải ra bàn, tuy nhiên, bức tranh du lịch trên chiến trường Khe Sanh năm xưa vẫn đang chờ một bàn tay đủ khéo léo, để kết nối những “mảnh ghép” đó lại hoàn chỉnh.
Sau nửa thế kỷ hòa bình, các thế hệ người trẻ có quê gốc từ đồng bằng lên Khe Sanh lập nghiệp được sinh ra. Họ được nuôi lớn từ củ sắn, củ khoai và bây giờ không ai khác ngoài họ sẽ tham gia “chiến trường khác“. Ảnh: Hoàng Hùng.
Chia tay Khe Sanh những ngày gần tháng 7 sau khi đi hết những điểm “gợi ý” của nhà báo Trần Đăng Mậu, anh bạn đồng nghiệp cùng cơ quan với tôi cứ lưu luyến. Anh bảo muốn viết vài câu thơ, hoặc một bài hát gì đấy về Khe Sanh vì cứ ngồn ngộn cảm xúc khó tả. Đến khi xe đổ dốc, làn sương mù buổi sáng quyện lấy Khe Sanh ở lại sau lưng, anh mới đăng mấy tấm ảnh là những người anh gặp, những nơi anh đã đến lên mạng xã hội với dòng Status: “Chiến trường Khe Sanh bây giờ”.
Pep Guardiola, người tạo ra “con quái vật” Messi nhưng cũng chính ông là người hình thành nên một nguyên tắc khiến Messi và Argentina nhận thất bại cay đắng của ngày hôm nay.
“Công thức đơn giản nhất để chiến thắng là Messi hạnh phúc, và luôn làm cho Messi hạnh phúc”, câu nói đã trở thành nguyên tắc của Pep Guardiola ở kỉ nguyên Barcelona “làm mưa làm gió” ở cấp độ CLB với lối chơi Tiki-taka huyền thoại.
Nguyên tắc đó đã tạo ra “con quái vật” Messi đầy đáng sợ, nhưng nguyên tắc này cũng là nguyên nhân khiến cho M10 nhận cái kết cay đắng tại World Cup 2018 cùng với ĐT Argentina.
HLV Jorge Sampaoli sau trận hòa 1-1 trước Iceland và trận thua 0-3 trước Croatia dường như chỉ còn là vai trò “bù nhìn” trong cabin ĐT Argentina. Ai cũng ngầm hiểu “quyền lực đen” Messi và Mascherano đã âm thầm làm luôn cả nhiệm vụ của HLV Sampaoli, từ việc sắp xếp đội hình lẫn thay người.
Sự bất lực đến cùng cực của Messi. Ảnh: FIFA
Tại vì sao? Đó là khi Messi đã không vui và anh cảm thấy không được hạnh phúc.
Bởi Argentina phụ thuộc quá nhiều vào anh, vào những đường kiến tạo hay những tình huống đột phát xuất thần của anh. Mà khi Messi đã không vui, không hạnh phúc thì những điều đó khó có thể diễn ra được. Đặc biệt là bàn thắng, điều mà Argentina rất cần.
Thời Pep Guardiola ở Barcelona, Messi luôn được sống trong hạnh phúc, xung quanh anh là những đồng đội ở đẳng cấp thế giới, sẵn sàng phục vụ và “cung phụng” anh như một vị vua, mục đích của chỉ để anh vui, và hoàn thành nhiệm vụ săn bàn.
Không còn là một “con quái vật” săn bàn đáng sợ như ở CLB, Messi đơn độc và lạc nhịp trong đội hình của ĐT Argentina, nơi mà chưa bao giờ cho anh niềm vui và sự hạnh phúc. Ảnh: FIFA
Nhưng ở Argentina, Messi lại phải làm điều ngược lại, anh gánh cả đội bóng Nam Mỹ trên vai như một trọng trách to lớn. Anh phục vụ mọi người, điều mà hoàn toàn trái ngược với một Messi ở CLB. Messi đơn độc trên hàng công là vậy, trong khi đồng đội của anh thì lại mắc quá nhiều sai lầm ở hàng thủ. 1 bàn thắng, 2 pha kiến tạo là những gì mà Messi để lại sau 4 trận đấu ở World Cup 2018, một con số nghèo nàn, đối với một “siêu cầu thủ” như Messi.
Có lẽ, ở Argentina, Messi đã không có được cái gọi là hạnh phúc, là niềm vui suốt sự nghiệp của mình để rồi cứ luôn phải rời xa vinh quang trong cay đắng và nước mắt. Argentina quá “bất công” với Messi, ở cái tuổi 31, có lẽ M10 nên có những quyết định để anh có thể tìm lại niềm vui và hạnh phúc.
Và quyết định đó có lẽ Messi, và những người hâm mộ anh, ai cũng hiểu...